Alpha Bank: Επιβραδύνεται η ανάπτυξη της οικονομίας

Την επιβράδυνση της ανάπτυξης στην οικονομία επισημαίνει, πέραν των άλλων, και η εβδομαδιαία ανάλυση της Alpha Bank για τις προοπτικές της ελληνικής οικονομίας, αναφερόμενη στο πρώτο τρίμηνο του 2019 και ειδικότερα στην απασχόληση και την παραγωγικότητα στην αγορά εργασίας.

Όπως αναφέρεται στην ανάλυση, ο κατασκευαστικός τομέας υπήρξε η «αχίλλειος πτέρνα» στη δημιουργία θέσεων εργασίας, ενώ ο προσανατολισμός της οικονομικής πολιτικής της απερχόμενης κυβέρνησης προκύπτει από το στοιχείο ότι τη μεγαλύτερη συμβολή στη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας είχε το δημόσιο, το οποίο απορρόφησε 30,6 χιλιάδες εργαζόμενους, οι λοιπές υπηρεσίες (29,5 χιλ.) και ο τουρισμός (20,2 χιλ.).

Στη βιομηχανία, ο αριθμός των εργαζομένων διαμορφώθηκε στις 434,1 χιλιάδες, αυξανόμενος κατά 9,3 χιλιάδες σε σύγκριση με το αντίστοιχο διάστημα του 2018. Στη μεταποίηση συγκεκριμένα, οι θέσεις εργασίας, οι οποίες αντιστοιχούν στο 83,7% του συνόλου στη βιομηχανία (363,5 χιλ.), αυξήθηκαν κατά 11,3 χιλιάδες. Από τους υπόλοιπους κλάδους καταγράφηκαν απώλειες της τάξης των 3,4 χιλιάδων εργαζομένων στην παροχή ηλεκτρικού ρεύματος και φυσικού αερίου, με τα ορυχεία-λατομεία και την παροχή νερού να καταγράφουν αντίθετα άνοδο της απασχόλησης κατά 700 άτομα αντίστοιχα. Επισημαίνεται ότι οι εργαζόμενοι στη βιομηχανία το 2010 αντιπροσώπευαν το 12,3% του συνόλου των εργαζομένων (10,7% αντίστοιχα η μεταποίηση), με το συγκεκριμένο ποσοστό να έχει μειωθεί σταδιακά κατά 1 ποσοστιαία μονάδα το 2018 και να διατηρείται στο ίδιο περίπου επίπεδο και το πρώτο τρίμηνο του 2019.

Όπως παρατηρεί η ανάλυση, αναφερόμενη στην παραγωγικότητα, παρουσίασε βελτίωση κατά την περίοδο 2009 – 2018 στον πρωτογενή τομέα (+37,4%), τη βιομηχανία (+4,4%) και τις κατασκευές (+3,7%) – τομέας ο οποίος παρουσιάζει και τις μεγαλύτερες διακυμάνσεις, ενώ αντίθετα αισθητή υποχώρηση καταγράφηκε στις υπηρεσίες (-13,2%), όπως απεικονίζεται στο Γράφημα 3.

Συγκεκριμένα, στη μεταποίηση, τον κατεξοχήν εξωστρεφή κλάδο της ελληνικής οικονομίας, η παραγωγικότητα της εργασίας αυξάνεται ήδη από το 2011, ως αποτέλεσμα της ενίσχυσης της ανταγωνιστικότητας του κλάδου. Μετά την προσωρινή υποχώρηση της παραγωγικότητας το 2015, επέστρεψε σε θετικούς ρυθμούς μεταβολής από το 2016 και έπειτα. Αξίζει να σημειωθεί ότι, αν και μέχρι το 2014 η αύξηση του δείκτη της παραγωγικότητας στηρίχθηκε κυρίως στη συρρίκνωση του παρονομαστή λόγω της απώλειας θέσεων εργασίας, από το 2016 και έπειτα το παραγόμενο προϊόν στον κλάδο της μεταποίησης αυξάνεται ταχύτερα (+5,0%) σε σχέση με την απασχόληση (+2,9%).

Από την άλλη μεριά, πτωτική είναι η τάση της παραγωγικότητας εργασίας στον τομέα των υπηρεσιών με την ακαθάριστη προστιθέμενη αξία των υπηρεσιών να υποχωρεί αναλογικά περισσότερο από τον αριθμό των απασχολουμένων. Ωστόσο υπάρχει τάση σταθεροποίησης την τελευταία διετία, με τα δύο μεγέθη να καταγράφουν ετήσιες αυξήσεις ύψους περίπου 1,5%. Συγκεκριμένα η απασχόληση στον κλάδο των υπηρεσιών αυξήθηκε τόσο το 2017 όσο και το 2018 κατά 1,6%, ενώ το παραγόμενο προϊόν του κλάδου αυξήθηκε κατά 1,4% και 1,5% αντίστοιχα.

Στους άλλους τομείς της οικονομίας, η ανάλυση παρατηρεί ότι ο γενικός δείκτης τιμών καταναλωτή αυξήθηκε οριακά τον Μάϊο του 2019 κατά 0,2% σε ετήσια βάση, ενώ μειώθηκε κατά 1,1% σε σύγκριση με τον Απρίλιο. Παρόμοια ήταν η εικόνα του δομικού πληθωρισμού, ο οποίος κινήθηκε στο +0,2% και στο -1,1% σε ετήσια και μηνιαία βάση αντίστοιχα.

Τέλος, ο Εναρμονισμένος Δείκτης Τιμών Καταναλωτή παρέμεινε σε θετικό έδαφος τον Μάϊο του 2019 και διαμορφώθηκε στο 0,6%, έναντι 0,8% τον Μάϊο του 2018. Σύμφωνα με την πρόσφατα δημοσιευθείσα έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στο πλαίσιο της ενισχυμένης εποπτείας (Enhanced Surveillance Report, June 2019), ο ρυθμός μεταβολής του εναρμονισμένου δείκτη τιμών καταναλωτή αναμένεται να διαμορφωθεί στο 0,8% το 2019 και το 2020.

Περαιτέρω, σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, το τρίμηνο Ιανουαρίου – Μαρτίου του 2019, η ιδιωτική οικοδομική δραστηριότητα μειώθηκε κατά 9,2% με βάση τον αριθμό των οικοδομικών αδειών που θα εκδοθούν, κατά 18,3% ως προς την επιφάνεια και κατά 18,7% σε όρους όγκου δραστηριότητας.

Αναφορικά με τις νέες χορηγούμενες άδειες ΙΧ επιβατικών αυτοκινήτων, αυτές αυξήθηκαν κατά 16,3% τον Μάϊο του 2019 σε σχέση με τον Μάϊο του 2018, έναντι ανόδου κατά 21,6% κατά το αντίστοιχο διάστημα του 2018.Το πρώτο πεντάμηνο του 2019 σημειώθηκε αύξηση κατά 10,3% κατά μέσο όρο στις χορηγούμενες άδεις ΙΧ σε σχέση με το αντίστοιχο πεντάμηνο του 2018, αρκετά χαμηλότερη ωστόσο έναντι της αντίστοιχης περυσινής ανόδου (32,5%).

Σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ σχετικά με το εξωτερικό εμπόριο της χώρας, το έλλειμμα του εμπορικού ισοζυγίου κατά την περίοδο Ιανουαρίου – Απριλίου 2019 αυξήθηκε κατά €547,2 εκατ., δηλαδή κατά 7,7%, έναντι της αντίστοιχης περιόδου του 2018. Η άνοδος των συνολικών εξαγωγών κατά 4,4% κατά το τετράμηνο Ιανουαρίου – Απριλίου υπολείπεται αισθητά της αντίστοιχης αύξησης του περασμένου έτους (13,6%). Η άνοδος των εισαγωγών το πρώτο τετράμηνο του 2019 ήταν της τάξεως του 5,7%, έναντι οριακής μείωσης (-0,1%) που είχε καταγραφεί την ίδια περίοδο του 2018.

Σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος, η αύξηση των τιμών των οικιστικών ακινήτων συνεχίσθηκε και το πρώτο τρίμηνο του 2019, για πέμπτο συνεχόμενο τρίμηνο, με το δείκτη τιμών διαμερισμάτων να διαμορφώνεται στις 61,6 μονάδες (από 59,3 μονάδες το πρώτο τρίμηνο του 2018), παρουσιάζοντας αύξηση κατά 4,0% σε ετήσια βάση, έναντι μικρότερης αύξησης κατά 0,5% που κατέγραψε το πρώτο τρίμηνο του 2018.

Σύμφωνα με τα τριμηνιαία μη εποχικά προσαρμοσμένα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, η ανεργία ως ποσοστό του εργατικού δυναμικού αυξήθηκε κατά το πρώτο τρίμηνο του 2019 στο 19,2%, έναντι 18,7% το τέταρτο τρίμηνο του 2018, ενώ αντίθετα σε σχέση με το αντίστοιχο τρίμηνο του 2018 υποχώρησε κατά 2 ποσοστιαίες μονάδες.

Τέλος, η ανάλυση κάνει μια λεπτομερή αναφορά στα δεδομένα του εμπορικού πολέμου, κυρίως μεταξύ ΗΠΑ και Κίνας, κι εκφράζει τον προβληματισμό της για το ενδεχόμενο μιας νέας περιόδου ύφεσης.