ΚΑΣ: «Ναι» στις γενικές αρχές βελτίωσης του φωτισμού της Ακρόπολης

Νέο ανελκυστήρα για τα ΑμεΑ και βελτιωμένο φωτισμό θα αποκτήσει σύντομα η Ακρόπολη, μετά τις ομόφωνες γνωμοδοτήσεις των μελών του Κεντρικού Αρχαιολογικού Συμβουλίου (ΚΑΣ). Πρόκειται για γνωμοδοτήσεις που αφορούν, αφενός στις γενικές αρχές για τον εκσυγχρονισμό και την αναβάθμιση του φωτισμού ανάδειξης των μνημείων της Ακρόπολης και αφετέρου στις προδιαγραφές για την εγκατάσταση του νέου ανελκυστήρα στην Ακρόπολη. Τα μέλη του ΚΑΣ είπαν ομόφωνα «ναι» στην αλλαγή του υφιστάμενου «γερασμένου» αναβατορίου – που έχει πολλά προβλήματα λειτουργίας, κυρίως το τελευταίο διάστημα, γεγονός που προκάλεσε και την παρέμβαση της υπουργού Πολιτισμού – καθώς και στη βελτίωση του φωτισμού του Βράχου και των μνημείων της Ακρόπολης ώστε να επανέλθει στο επίπεδο της μελέτης του Πιέρ Μπιντό, ο οποίος το 2004 είχε αναλάβει τον φωτισμό του αρχαιολογικού χώρου.

Ειδικότερα, ως προς το θέμα του φωτισμού, στη συνεδρίαση συζητήθηκε η τεχνική εκθεση που εκπόνησε ο Κώστας Κάπος, μηχανολόγος, ενεργειακός μηχανικός (συνεργάτης του Πιερ Μπιντό το 2004 για τον νυχτερινό φωτισμό της Ακρόπολης) σε συνεργασία με την εφορεία αρχαιοτήτων Πόλης Αθηνών και τη διεύθυνση αναστήλωσης Αρχαίων Μνημείων. Οι γενικές αρχές για την αναβάθμιση και τον εκσυγχρονισμό του φωτισμού των μνημείων και του βράχου της Ακρόπολης, που κατατέθηκαν σήμερα στο συμβούλιο, πήραν μορφή μετά από αλλεπάλληλες συναντήσεις και με τις συναρμόδιες διευθύνσεις και υπηρεσίες του ΥΠΠΟΑ, όπως ειπώθηκε στη συνεδρίαση.

Τα προβλήματα που έρχεται να αντιμετωπίσει η τεχνική έκθεση, αλλά και οι μελέτες που θα ακολουθήσουν, είναι αρκετά, όπως η σταδιακή αντικατάσταση των λαμπτήρων με ακατάλληλους. Όπως ειπώθηκε στη συνεδρίαση, περίπου 60% έχουν καεί και αντικατασταθεί χωρίς να ακολουθούνται οι προδιαγραφές της αρχικής μελέτης, ενώ υπάρχει έλλειψη εκσυγχρονισμού τους. Για παράδειγμα, στο Ερέχθειο, οι Κόρες είναι υπερφωτισμένες, ενώ στο εσωτερικό δεν υπάρχει φωτισμός λόγω εργασιών. ‘Αλλο πρόβλημα είναι οι προβολείς, με τους περισσότερους να έχουν μετακινηθεί και να έχουν χάσει τη σωστή τους στόχευση στα μνημεία, ενώ ο φωτισμός του Ναού της Αθηνάς Νίκης έχει γίνει με ακατάλληλους προβολείς, καθώς το μνημείο την εποχή που υλοποιήθηκε η μελέτη το 2004 ήταν αποσυναρμολογημένο. Επίσης, ένας αριθμός φίλτρων διάχυσης έχουν φθαρεί ή αφαιρεθεί, ενώ από τους περιμετρικούς προβολείς του Βράχου λειτουργεί μόνο το 30% (κυρίως επειδή έχουν καεί οι μετασχηματιστές).

Σύμφωνα με τις γενικές αρχές της έκθεσης, η οποία έγινε δεκτή ομόφωνα από το ΚΑΣ με κάποιες μικρές επισημάνσεις, θα πρέπει να αντικατασταθούν οι παλιοί λαμπτήρες, καθώς και οι προβολείς, με σύγχρονους τεχνολογίας LED, ώστε και η απόδοσή και η διάρκεια ζωής τους να είναι μεγαλύτερη και η συντήρησή τους πιο εύκολη, αλλά και να εξοικονομείται ενέργεια. Επίσης, να υπάρχει δυνατότητα ρύθμισης της έντασης. Πιο συγκεκριμένα, για τη βόρεια κλιτύ της Ακρόπολης, ο φωτισμός θα πρέπει να είναι πιο διαχεόμενος και μικρότερης έντασης, ώστε να φαίνονται καλύτερα το Ερέχθειο και ο Παρθενώνας και να μην επιβάλλεται η εικόνα του Ιερού Βράχου πάνω στα μνημεία.

Για τον Παρθενώνα, η πρόταση είναι ο φωτισμός να είναι με μικρότερη ένταση στο εσωτερικό και να επιλεγεί άλλο χρώμα (θερμό λευκό, αντί για το κίτρινο που υπάρχει σήμερα), ώστε Να αναδεικνύονται πιο αποτελεσματικά τα αρχιτεκτονικά μέλη του μνημείου. Για το Ερέχθειο θα συμβεί λίγο πολύ τα ίδιο: Χρήση λιγότερης έντασης φωτισμού στο εσωτερικό και πίσω από τις Κόρες, ώστε να αναδεικνύονται καλύτερα οι κιονοστοιχίες και ο γλυπτός διάκοσμος. Για τον Ναό τηςΑθηνάς Νίκης, θα πρέπει να συνταχθεί μελέτη για τον φωτισμό του μνημείου, ενώ προτάθηκε τα μνημεία της δυτικής κλιτύος (Ηρώδειο, Διονυσιακό Θέατρο, χορηγικό μνημείο Θρασύλλου και Στοά Ευμένους) να ενταχθούν κι αυτά στο πρόγραμμα και στις μελέτες που θα ακολουθήσουν.

Στη συνεδρίαση υπήρξαν και μέλη που αναφέρθηκαν στο κατά πόσο είναι απαραίτητος ο φωτισμός των μνημείων, καθώς και στη δυνατότητα να υπάρξουν βραδιές χωρίς φωτισμό (π.χ. σε πανσελήνους ή και σε ασέληνες νύχτες), ώστε οι άνθρωποι να παίρνουν μια αμυδρή γεύση από τη γοητεία της αρχαιότητας. Ωστόσο, όπως σημείωσε και ο γενικός γραμματέας Πολιτισμού και πρόεδρος του ΚΑΣ, Γεώργιος Διδασκάλου, «πρόκειται για αρχές γενικής κατεύθυνσης, το θέμα αυτό μπορεί να ωριμάσει και να συζητηθεί σε άλλη συνεδρίαση». Εξάλλου, όπως συμπλήρωσε, θα υπάρξει αρκετή δουλειά, με αυτοψίες και παρακολούθηση από πλευράς μελών του ΚΑΣ ως προς την οριστική μελέτη και το τελικό αποτέλεσμα που θα διαμορφωθεί.

Τέλος, ως προς το θέμα του νέου ανελκυστήρα, συζητήθηκαν, τόσο τα βασικά προβλήματα που παρουσιάζει η υφιστάμενη εγκατάσταση, η οποία είχε εξαρχής προσωρινό χαρακτήρα (ανεπαρκείς διαστάσεις για τη μεταφορά φορείου, εργοταξιακός χαρακτήρας, κραδασμοί και θόρυβος κατά τη λειτουργία, μεγάλος χρόνος ανόδου, συχνές βλάβες κ.ά.), όσο και η νέα λύση: Ένα σύγχρονο αναβατόριο, πιο λειτουργικό, με δυο εισόδους, ώστε αυτοί που ανεβαίνουν να μην παρεμποδίζονται από αυτούς που κατεβαίνουν, μια διαδρομή που θα πηγαίνει κατευθείαν στην Ακρόπολη (σήμερα υπάρχουν δύο συστήματα μεταφοράς, το αναβατόριο και η μεταφορική πλατφόρμα κλίμακας), σύστημα εξαερισμού, αυτόματος φωτισμός, κρύσταλλα μόνο σε πλευρές θέασης κλπ.. Ο σταθμός βάσης του νέου ανελκυστήρα θα βρίσκεται στην περιοχή του Περιπάτου, δίπλα σχεδόν από τη θέση από όπου ξεκινά σήμερα η μεταφορική πλατφόρμα κλίμακας του υφιστάμενου αναβατορίου.