Ευρωπαϊκή οικονομία: Τα στοιχεία που δείχνουν σταθερή και συγκρατημένη ανάπτυξη

Σύμφωνα με τις χειμερινές οικονομικές προβλέψεις για το 2020 που δημοσιεύθηκαν σήμερα, η ευρωπαϊκή οικονομία αναμένεται να συνεχίσει την πορεία της σταθερής και συγκρατημένης ανάπτυξης. Η ζώνη του ευρώ βιώνει σήμερα τη μεγαλύτερη περίοδο διαρκούς ανάπτυξης από την καθιέρωση του ευρώ το 1999.

Σύμφωνα με τις προβλέψεις, η αύξηση του ακαθάριστου εγχώριου προϊόντος (ΑΕΠ) της ζώνης του ευρώ θα παραμείνει σταθερή, στο 1,2 %, το 2020 και το 2021. Για την ΕΕ συνολικά, η ανάπτυξη προβλέπεται να υποχωρήσει οριακά, στο 1,4 %, το 2020 και το 2021, έναντι 1,5 % το 2019.

Ο Βάλντις Ντομπρόβσκις, Εκτελεστικός Αντιπρόεδρος για μια Οικονομία στην Υπηρεσία των Ανθρώπων, δήλωσε τα εξής: «Παρά το δύσκολο περιβάλλον, η ευρωπαϊκή οικονομία παραμένει σε σταθερή πορεία: η δημιουργία θέσεων εργασίας και η αύξηση των μισθών συνεχίζεται. Ωστόσο, θα πρέπει να έχουμε υπόψη μας πιθανούς κινδύνους που προβάλλουν στον ορίζοντα: ένα πιο ασταθές γεωπολιτικό τοπίο σε συνδυασμό με την αβεβαιότητα του εμπορίου. Συνεπώς, τα κράτη μέλη θα πρέπει να χρησιμοποιήσουν αυτήν την ευνοϊκή συγκυρία για να εφαρμόσουν διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις προς τόνωση της ανάπτυξης και της παραγωγικότητας. Οι χώρες με υψηλό δημόσιο χρέος θα πρέπει επίσης να ενισχύσουν τις άμυνές τους ακολουθώντας συνετές δημοσιονομικές πολιτικές.»

Ο Πάολο Τζεντιλόνι, Ευρωπαίος Επίτροπος Οικονομίας, δήλωσε: «Οι προοπτικές της ευρωπαϊκής οικονομίας είναι η σταθερή, αν και υποτονική, ανάπτυξη κατά τα επόμενα δύο έτη. Με τον τρόπο αυτό θα παραταθεί η μακρότερη περίοδος επέκτασης μετά την καθιέρωση του ευρώ το 1999, με τα αντίστοιχα καλά νέα από το μέτωπο των θέσεων εργασίας. Διαπιστώσαμε επίσης ενθαρρυντικές εξελίξεις όσον αφορά τη μείωση των εμπορικών εντάσεων και την αποφυγή της αποχώρησης του Ηνωμένου Βασιλείου χωρίς συμφωνία. Ωστόσο, εξακολουθούμε να αντιμετωπίζουμε σημαντική πολιτική αβεβαιότητα, η οποία είναι απειλητική για τον τομέα της μεταποίησης. Όσον αφορά τον κορωναϊό, είναι πολύ νωρίς για να αξιολογηθεί η έκταση του αρνητικού οικονομικού αντικτύπου του.»

Η ανάπτυξη πρέπει να παραμείνει σταθερή, στηριζόμενη στην εγχώρια ζήτηση

Το εξωτερικό περιβάλλον παραμένει προβληματικό. Ωστόσο, η συνεχιζόμενη δημιουργία θέσεων απασχόλησης, η ισχυρή αύξηση των μισθών και το μείγμα πολιτικών στήριξης αναμένεται να βοηθήσουν την ευρωπαϊκή οικονομία να διατηρήσει πορεία συγκρατημένης ανάπτυξης. Η ιδιωτική κατανάλωση και οι ιδιωτικές επενδύσεις, ιδίως στον κατασκευαστικό τομέα, θα συνεχίσουν να τροφοδοτούν την οικονομική ανάπτυξη. Οι δημόσιες επενδύσεις, ιδίως στις μεταφορές και τις ψηφιακές υποδομές, αναμένεται να αυξηθούν σημαντικά σε ορισμένα κράτη μέλη. Τούτο, συνδυαζόμενο με ενδείξεις σταθεροποίησης στον τομέα της μεταποίησης και μια πιθανή εξάντληση των περιθωρίων μείωσης των παγκόσμιων εμπορικών ροών, θα επιτρέψει στην ευρωπαϊκή οικονομία να συνεχίσει να επεκτείνεται. Ταυτόχρονα, αυτοί οι παράγοντες φαίνεται να μην επαρκούν για την επιτάχυνση της ανάπτυξης.

Μια μικρή προς τα άνω αναθεώρηση της πρόβλεψης για τον πληθωρισμό

Η πρόβλεψη για τον πληθωρισμό (Εναρμονισμένος Δείκτης Τιμών Καταναλωτή) στη ζώνη του ευρώ αυξήθηκε σε 1,3 % το 2020 και σε 1,4 % το 2021, σημείωσε δηλαδή αύξηση κατά 0,1 % για αμφότερα τα έτη σε σύγκριση με τις φθινοπωρινές οικονομικές προβλέψεις 2019. Τούτο αφήνει να διαφανούν κάποιες πρώτες ενδείξεις ότι οι υψηλότεροι μισθοί ενδέχεται να αρχίσουν να έχουν αντίκτυπο στις βασικές τιμές, ενώ αντικατοπτρίζει ελαφρώς υψηλότερες παραδοχές σχετικά με τις τιμές του πετρελαίου.

Στην ΕΕ, η πρόβλεψη για τον πληθωρισμό το 2020 αυξήθηκε επίσης κατά 0,1 εκατοστιαίες μονάδες, φτάνοντας στο 1,5 %. Η πρόβλεψη για το 2021 παραμένει αμετάβλητη, στο 1,6 %.

Κίνδυνοι σε σχέση με τις προβλέψεις

Ενώ ορισμένοι κίνδυνοι δυσμενέστερων εξελίξεων έχουν ατονήσει, έχουν εμφανιστεί νέοι. Συνολικά, η πλάστιγγα των κινδύνων εξακολουθεί να γέρνει καθοδικά.

Η εμπορική συμφωνία μεταξύ των ΗΠΑ και της Κίνας, η λεγόμενη «πρώτη φάση», έχει συμβάλει, σε κάποιο βαθμό, στη μείωση των κινδύνων δυσμενέστερων εξελίξεων, αλλά ο υψηλός βαθμός αβεβαιότητας που περιβάλλει την εμπορική πολιτική των ΗΠΑ εξακολουθεί να αποτελεί εμπόδιο για την ευρύτερη ανάκαμψη του επιχειρηματικού κλίματος. Οι κοινωνικές αναταραχές στη Λατινική Αμερική απειλούν με εκτροχιασμό την οικονομική ανάκαμψη της περιοχής. Οι αυξημένες γεωπολιτικές εντάσεις στη Μέση Ανατολή έχουν αυξήσει τον κίνδυνο συγκρούσεων στην περιοχή.

Ενώ υπάρχει πλέον σαφήνεια όσον αφορά τις εμπορικές σχέσεις μεταξύ της ΕΕ και του Ηνωμένου Βασιλείου κατά τη μεταβατική περίοδο, εξακολουθεί να υπάρχει σημαντική αβεβαιότητα όσον αφορά τη μελλοντική εταιρική σχέση με το Ηνωμένο Βασίλειο. Η εμφάνιση του κορωναϊού «2019-nCoV», με τις επιπτώσεις του για τη δημόσια υγεία, την οικονομική δραστηριότητα και το εμπόριο, ιδίως στην Κίνα, αποτελεί νέο κίνδυνο δυσμενέστερων εξελίξεων. Το βασικό σενάριο είναι ότι η έξαρση θα κορυφωθεί κατά το πρώτο τρίμηνο, με σχετικά περιορισμένες δευτερογενείς επιπτώσεις σε παγκόσμιο επίπεδο. Όσο περισσότερο διαρκεί, ωστόσο, τόσο μεγαλύτερη είναι η πιθανότητα αλυσιδωτών επιπτώσεων στο οικονομικό κλίμα και στους παγκόσμιους όρους χρηματοδότησης. Οι κίνδυνοι που συνδέονται με την αλλαγή του κλίματος, αν και μακροπρόθεσμοι, δεν μπορούν να αποκλειστούν βραχυπρόθεσμα.

Στα θετικά: η ευρωπαϊκή οικονομία θα μπορούσε να επωφεληθεί από πιο επεκτατικές και φιλοαναπτυξιακές δημοσιονομικές πολιτικές και από θετικές δευτερογενείς επιπτώσεις λόγω πιο ευνοϊκών συνθηκών χρηματοδότησης σε ορισμένα κράτη μέλη της ζώνης του ευρώ.

Για το Ηνωμένο Βασίλειο, μια καθαρά τεχνική παραδοχή

Δεδομένου ότι οι μελλοντικές σχέσεις μεταξύ της ΕΕ και του Ηνωμένου Βασιλείου δεν είναι ακόμη σαφείς, οι προβλέψεις για το 2021 βασίζονται σε μια καθαρά τεχνική παραδοχή για διατήρηση της υπάρχουσας κατάστασης όσον αφορά τις εμπορικές τους σχέσεις. Τούτο γίνεται αποκλειστικά για τους σκοπούς των προβλέψεων και δεν αντικατοπτρίζει πρόβλεψη ή πρόγνωση όσον αφορά την έκβαση των διαπραγματεύσεων μεταξύ της ΕΕ και του Ηνωμένου Βασιλείου για τη μελλοντική τους σχέση.